Movares integreert SE met BIM voor Object Lifecycle Management

Voor multidisciplinaire ingenieursbureaus als Movares wordt informatiemanagement steeds belangrijker bij de voorbereiding en uitvoering van grote projecten. Daarom pleit René Dorleijn, Hoofd Bouw Informatie Management bij Movares Nederland, voor het integreren van Systems Engineering met BIM. Dat kan fouten in bouw- en infraprojecten voorkomen en vereenvoudigt de regie over het BIMmen.Movares - adviseurs & ingenieurs
Ontwikkeling Systems Engineering
Systems Engineering (SE) is een manier van denken en werken voor multidisciplinaire projecten en systemen, die rekening houdt met zowel het realiseren van alle doelstellingen als de technische eisen. In Nederland heeft Rijkswaterstaat samen met ProRail, Bouwend Nederland, NL Ingenieurs en de Vereniging van Waterbouwers op basis van de ISO15288 standaard een SE-richtlijn voor de grond- weg- en waterbouwsector ontwikkeld. Die geeft iedereen in de GWW houvast om duidelijkere afspraken met elkaar te maken, de projectrisico’s samen beter te beheersen en alle informatie efficiënter te delen. “SE is al zo’n vijftig jaar in ontwikkeling sinds de eerste standaard daarvoor is vastgelegd door de U.S. Department of Defense”, vertelt Dorleijn. “Het is een sterk gestructureerde manier van werken en informatie vastleggen, die begint met zo eenduidig mogelijk functioneel specificeren van het te realiseren project of systeem. Wij hebben daar onder andere bij het HSL-project al veel ervaring mee opgedaan en vervolgens besloten om de voordelen breder binnen onze organisatie te gaan benutten. Omdat SE een andere manier van denken en werken vereist in vergelijking met hoe er al decennialang in de bouw en GWW wordt gewerkt, is de implementatie ervan niet eenvoudig. Dat komt mede doordat het denken in termen van functionaliteit veel abstracter is dan het uitwerken van bouwoplossingen, waar ingenieurs doorgaans beter in getraind zijn. Omdat Rijkswaterstaat en ProRail belangrijke opdrachtgevers voor ons zijn en deze SE bij grote projecten voorschrijven, zijn wij een aantal jaren geleden met de SmarTeam/ FS software van infostrait gaan werken. Dat is een door hen ontwikkelde oplossing voor SE en integraal ontwerpen, gebaseerd op de ENOVIA PLM-software van het Franse bedrijf Dassault Systèmes.

SE en BIM integreren
Parallel aan SE in de GWW-sector is er ook in de bouw- en infrawereld een onomkeerbare trend te zien richting BIMmen en intensiever samenwerken tussen opdrachtgevers, ingenieursbureaus, architecten, aannemers en installateurs. Die trend wordt versterkt nu Rijksgebouwendienst en Rijkswaterstaat een BIM verplicht stellen voor veel nieuwe opdrachten volgens de geïntegreerde contractvormen. “Omdat SE en BIMmen vergelijkbare en verwante ontwikkelingen zijn, met als kritische succesfactor hoe je het informatiemanagement in projecten organiseert, pakken wij deze ontwikkelingen bij Movares ook in samenhang op”, vervolgt Dorleijn. “Als je vanuit de levenscyclusvisie naar projecten kijkt, zit SE meer aan het begin daarvan om alle neuzen dezelfde kant op te krijgen richting de projectdoelen, functionele eisen en op een later moment de verificatie daarvan. Een BIM borduurt daarop voort in alle volgende bouwfasen, waaronder ontwerp, uitvoering en onderhoud. Omdat de SE-specificaties belangrijke input zijn voor het BIM, levert de integratie van die beide ontwikkelingen aan het begin van projecten interessante voordelen op. Die zijn het voorkomen van interpretatiefouten en vervolgens als opdrachtgever beter de regie kunnen voeren en houden over alle BIMmodellen. Dat zien ook steeds meer andere opdrachtgevers zoals de provincies en grote gemeenten. Om tijdens het hele project volledig elektronisch en op uniforme wijze informatie te kunnen uitwisselen en beheren, hebben wij net als voor SE aan enkele softwareontwikkelaars gevraagd om hiervoor een integratietool te ontwikkelen. infostrait heeft daar als eerste op ingespeeld met CBIS (COINS Building Information System). De combinatie van SmarTeam/FS en CBIS biedt ons de mogelijkheid om SE-objecten en datastructuren automatisch als input voor een BIM in te lezen en op basis daarvan het ontwerpmodel verder uit te werken.

Samen innoveren
COINS

De keuze voor het SE-informatiemodel als kern van een BIM, is een ontwikkeling vanuit COINS (Construction Objects and the Integration of processes and Systems). COINS is een Nederlands BIM-initiatief dat nu ook internationaal wordt omarmd.

Deze werkwijze leidt net als SE tot grote verbeteringen op het gebied van foutreductie en een toename van de flexibiliteit van samenwerken in projecten. In Nederland werken daar veel opdrachtgevers, bouwbedrijven en ingenieursbureaus onder auspiciën van CUR Bouw & Infra aan samen, waaronder ook Movares. “Om branchebrede procesverbeteringen en veranderingen in werkmethoden van de grond te krijgen, moet je samen willen innoveren en bereid zijn om te investeren in een lange termijn visie”, stelt Dorleijn. “Dat geldt ook voor de softwareontwikkelaars en andere leveranciers. infostrait heeft vanaf de eerste contacten met ons het verschil gemaakt in vergelijking met alle andere softwareleveranciers, door SmarTeam/FS uit te breiden met een COINS-plugin. Dat soort brancheoplossingen zijn namelijk noodzakelijk om te kunnen inspelen op de behoefte aan ketenbrede digitalisering en efficiënter met elkaar samenwerken. Andere markten, zoals de automobiel-, en vliegtuigindustrie lopen daar door vergaande standaardisering van hun producten en systemen jaren in voorop. Omdat veel bedrijven in die markten met de PLM-software van Dassault Systèmes werken, heeft infostrait voor SmarTeam/FS gebruik kunnen maken van al bewezen en volwassen technologie. Hoewel nog niet alle bedrijven in de Nederlandse bouw- en GWW-sector klaar zijn voor de nieuwe contract- en samenwerkingsvormen, zit er ook internationale druk achter het gebruik van SE en BIM. Als buitenlandse bedrijven de toepassing daarvan namelijk sneller implementeren kunnen ze een concurrentievoordeel creëren, terwijl anderzijds wij en collega Nederlandse bureaus SE en BIM natuurlijk ook nodig hebben voor internationale projecten.”

Movares
Movares is een advies- en ingenieursbureau dat oplossingen genereert voor de capaciteit-, veiligheid- en milieu- en inpassingsvraagstukken op het gebied van mobiliteit, infrastructuur en vervoerssystemen. Movares is voor haar klanten in de gehele keten actief. Vanaf de eerste studies en vroege planfases naar het ontwerp en de realisatie van projecten, tot en met het beheer en onderhoud. De naam Movares staat voor beweging, de mensen voor gedegen kennis. Movares wil hét bureau zijn van vormgevers van een bereikbare en leefbare omgeving. In 2011 heeft dit bedrijf met 1.442 medewerkers een omzet van € 158,5 miljoen gerealiseerd.